Narsisizm, genellikle kişinin kendini aşırı önemsemesi, empati eksikliği ve diğer insanların ihtiyaçlarını göz ardı etmesiyle tanımlanan bir kişilik özelliğidir. Amerikan Psikiyatri Birliği’nin DSM-5’ine (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders) göre, narsistik kişilik bozukluğu (NKB), belirgin bir narsisizm düzeyine sahip bireylerde görülen bir kişilik bozukluğudur.
Narsist bir eşle evli olmak, günlük yaşamın her yönüne etki edebilecek karmaşık ve zorlu bir deneyimdir. Narsistik kişilik özellikleri, genellikle sürekli onay arayışı ve manipülatif davranışlarla kendini gösterir. Eğer bu özellikler aşırı bir düzeydeyse, narsistik kişilik bozukluğu (NKB) ortaya çıkar. Narsist bir eşle birlikte yaşamak, evlilikte sağlıklı iletişim ve karşılıklı desteği zorlaştırarak eşin duygusal sağlığını olumsuz etkileyebilir.
Narsist Eşlerin Davranış Kalıpları
Narsist eşlerin evlilikte sergilediği davranışlar genellikle manipülasyon, kontrol etme ve eleştiri üzerine kurulu bir döngü oluşturur. Bu kişiler, evliliklerinin başında partnerlerini idealize edebilir ve yoğun bir sevgi gösterisinde bulunabilirler Bu duruma özellikle günümüz çağının en çok kullandığı kelime olan “ lovebombing etkisi” demek sanırım yanlış olmayacaktır. Ancak zamanla bu tutum yerini sürekli ilgi ve hayranlık görme isteği, küçümseme, eleştirme ve değersizleştirmeye bırakır. Bu süreç, partnerde kafa karışıklığı ve duygusal yıpranma yaratıcaktır ve partnerinin neden değiştiğini anlayamadığı, derin soru işaretleriyle dolu bir duygusal boşluk oluşturacaktır.
Narsist bir eş, genellikle evliliği kendi ihtiyaçları ve arzularını karşılamak için bir araç olarak görür. Empati eksiklikleri nedeniyle eşinin duygusal gereksinimlerini anlamakta zorlanır ve çoğu zaman kendi isteklerini ön planda tutar. Ayrıca, narsist eşlerin eleştiriyi kaldıramama ve eleştirildiklerinde bu durumu kabulenememesiyle birlikte bencil bir yapıda olması ve aşırı hassas olmaları, evlilikte çatışmaların büyümesine neden olabilir. Eşlerini manipüle ederek suçluluk duygusu yaratma veya kontrol mekanizmaları geliştirme eğilimleri yaygındır.
Narsist Bir Eşle Evli Olmanın Etkileri
Narsist bir eşle yaşamak, duygusal ve psikolojik olarak yıpratıcıdır ayrıca bu durumun stresi sorunların bir türlü çözülmüyor oluşu kişinin fiziksel sağlığınıda olumsuz etkileyebilir. Evlilikte sürekli olarak eleştiriye ve küçümsenmeye maruz kalmak, eşin özgüvenini zedeler ve depresyon, kaygı bozukluğu gibi ruh sağlığı sorunlarına yol açabilir ek olarak strese bağlı olarak kardiyovasküler rahatsızlıklarada sebebiyet verebilir . Sürekli olarak eşinin taleplerine uymaya çalışmak, eşin kendine olan güvenini ve kimlik duygusunu kaybetmesine neden olabilir.
Duygusal istismar, narsist bir eşle evli olmanın sık karşılaşılan bir sonucudur. Bu istismar, sürekli olarak aşağılanma,küçümsenme, görmezden gelinme veya duygusal soğukluk şeklinde kendini gösterebilir. Evlilikteki bu dinamik, eşin yalnızlık hissetmesine ve duygusal olarak tükenmesine neden olur. Ayrıca, narsist eşler çoğu zaman aile içindeki diğer bireyleri de (örneğin çocukları var ise diğer aile bireylerini) manipüle etme eğilimindedir, bu da aile dinamiklerini daha da karmaşık hale getirir.
Başa Çıkma Yöntemleri
Narsist bir eşle başa çıkmanın ilk adımı, bu tür bir ilişki dinamiğini tanımaktır. Narsist eşlerin davranışlarını kişisel bir saldırı olarak algılamamak ve duygusal sınırlar koymak önemlidir. Örneğin, eşinizin size karşı söylemleri karşısında sakin kalıp kendi ihtiyaçalrınızı ifade etmek faydalı olabilir.
Diğer bir yöntem ise ;Bir terapistten veya çift danışmanından yardım almak, narsist bir eşle evliliği südürülebilir kılamanın etkili yollarınsan biridir. Bu destek, hem bireysel olarak duygusal sağlığınızı korumanıza hem de evlilikteki sorunları anlamanıza yardımcı olabilir. Kendi psikolojik sağlığınızı korumak için kendinize zaman ayırmak ve kişinin kendi değerlerini en azından biraz daha ön planda tutması son derece önemlidir. Eğer narsist bir eşle yaşamak zarar veriyorsa, bu evlilikten çıkmayı değerlendirmek gerekebilir.Şunu unutmamalıyız ki , sağlıklı bir evlilik, karşılıklı saygı sevgi ve empati temelinde yükselir.